14 Th3 Vai trò của Breeder (Nhà nhân giống) & Handler (Người điều khiển chó) đối với CLB.
Trong thế giới Dog Show chuyên nghiệp của FCI (Liên đoàn Chú chó Quốc tế) và AKC (American Kennel Club), mối quan hệ tài chính giữa các Câu lạc bộ (CLB) tổ chức show và những người tham gia như Breeder (Nhà nhân giống) hay Handler (Người điều khiển chó) rất đa dạng và chặt chẽ.
Dưới đây là cách thức họ hỗ trợ và đóng góp tài chính cho các show diễn:
1. ĐÓNG GÓP TRỰC TIẾP QUA LỆ PHÍ (ENTRY FEES)
Đây là nguồn thu chính và bắt buộc. Bất kỳ Breeder hay Handler nào muốn đưa chó đi thi đều phải đóng phí đăng ký.
• Tác động: Khoản phí này chi trả cho việc thuê mặt bằng, mời trọng tài quốc tế (chi phí máy bay, khách sạn), và công tác tổ chức. Dù là người “hưởng lợi” nhưng họ phải trả tiền để có cơ hội nhận được các danh hiệu (CAC, CACIB, Best in Show).
2. TÀI TRỢ (SPONSORSHIP) VÀ QUẢNG CÁO
Các Breeder lớn hoặc các lò (Kennel) danh tiếng thường là những nhà tài trợ quan trọng cho show:
• Quảng cáo trên Catalogue: Họ mua các trang quảng cáo trong cuốn Catalogue của show để giới thiệu về những con chó đực giống (Stud dogs) hoặc các đàn chó mới của mình.
• Tài trợ giải thưởng: Rất phổ biến việc các Breeder hoặc Handler tài trợ các bộ Cup, kỷ niệm chương hoặc quà tặng cho các hạng mục cụ thể (ví dụ: “Best in Group được tài trợ bởi Kennel X”).
• Tài trợ hiện kim: Đôi khi họ đóng góp một khoản tiền thẳng vào quỹ tổ chức để đảm bảo show có quy mô lớn và chuyên nghiệp hơn, từ đó nâng cao giá trị của danh hiệu mà họ có thể đạt được.
3. THUÊ GIAN HÀNG (TRADE STANDS / BOOTHS)
Các Handler chuyên nghiệp hoặc Breeder có kinh doanh thêm dòng sản phẩm riêng (thức ăn, dụng cụ grooming) thường thuê không gian tại show để đặt gian hàng. Đây là một nguồn thu cố định quan trọng cho CLB tổ chức.
4. ĐÓNG GÓP VỀ CHUYÊN MÔN VÀ NHÂN LỰC (VOLUNTEERING)
Mặc dù không phải là “tiền mặt” trực tiếp, nhưng nhiều Breeder và Handler lâu năm thường nằm trong ban quản trị hoặc ban cố vấn của các CLB:
• Họ dùng uy tín của mình để vận động các hãng thức ăn lớn (như Royal Canin, Purina…) tài trợ cho show.
• Họ hỗ trợ về kỹ thuật tổ chức mà không lấy thù lao, giúp giảm chi phí vận hành cho CLB.
TẠI SAO HỌ LẠI HỖ TRỢ TÍCH CỰC NHƯ VẬY?
Dù đúng là họ hưởng lợi trực tiếp (chó thắng giải sẽ tăng giá trị phối giống, Handler thắng giải sẽ có thêm khách hàng), nhưng có những lý do sâu xa hơn:
• Duy trì sân chơi: Nếu các CLB thua lỗ và không thể tổ chức show, các Breeder sẽ không có nơi để đánh giá chất lượng con giống, và các Handler sẽ mất việc làm.
• Nâng tầm thương hiệu: Một show diễn thành công, hoành tráng sẽ thu hút sự chú ý của công chúng và giới chuyên môn quốc tế. Khi đó, danh hiệu đạt được tại show đó sẽ có giá trị cao hơn rất nhiều trên bản đồ thế giới.
• Trách nhiệm với cộng đồng: Trong văn hóa của FCI và AKC, việc đóng góp cho CLB được xem là một cách để bảo tồn và phát triển các giống chó thuần chủng.
Tóm lại: Breeder và Handler không chỉ là “khách hàng” mà còn là những đối tác chiến lược chống đỡ về mặt tài chính để các show diễn có thể duy trì và phát triển bền vững.
………………………………
Yêu cầu của Breeder (Nhà nhân giống) & Handler (Người điều khiển chó) đối với Dog Show tại Việt Nam.
Tâm lý đòi hỏi VKA phải tự đứng ra làm thật nhiều show từ phía các breeder, handler khi các CLB thành viên né tránh về mặt thực tế là dễ hiểu, nhưng về mặt bản chất tổ chức và thông lệ quốc tế là không đúng.
Sự mâu thuẫn này phản ánh đúng giai đoạn chuyển giao và những nút thắt của phong trào nuôi chó giống tại Việt Nam.
- VỀ PHÍA HANDLER & BREEDER: ĐÚNG VỀ NHU CẦU, SAI VỀ KỲ VỌNG
Tại sao họ đòi hỏi?
Breeder và Handler cần show để diễn: thi đấu lấy thành tích, tích lũy điểm làm Champion, chứng minh chất lượng con giống để bán chó con hoặc nhận làm dịch vụ grooming/handling. Không có show, công sức nuôi dưỡng và huấn luyện của họ bị “đóng băng”.
Cái sai trong kỳ vọng:
Họ đang xem VKA như một “đơn vị kinh doanh dịch vụ giải trí/sự kiện” có nghĩa vụ phải tạo ra “sân chơi” cho họ tiêu dùng. Trong khi đúng ra, VKA là cơ quan quản lý hành chính và tiêu chuẩn (Governing Body). VKA tạo ra hành lang pháp lý, luật chơi, hệ thống sổ phả và kết nối quốc tế (FCI), không phải bộ phận hậu cần thường xuyên đi dựng sân thi đấu, thuê mặt bằng liên tục cho hội viên chơi.
- VỀ PHÍA CÁC CLB THÀNH VIÊN: ĐÚNG VỀ TÀI CHÍNH, NHƯNG THIẾU TÍNH CỘNG ĐỒNG
Tại sao các CLB né tránh?
Làm Dog Show chuyên nghiệp tốn chi phí rất lớn: thuê nhà thi đấu/mặt bằng rộng, thảm sàn chuyên dụng, chi phí mời giám khảo quốc tế (vé máy bay, khách sạn, thù lao), hậu cần, truyền thông… Trong khi nguồn thu chủ yếu chỉ trông chờ vào lệ phí đăng ký chó (entry fee) và một ít tài trợ từ các hãng thức ăn hạt. Với quy mô thị trường hiện tại, cầm chắc hòa đến lỗ.
Bản chất của CLB địa phương/chuyên giống:
Ở nước ngoài, các CLB (như Westminster Kennel Club hay các CLB khu vực) tổ chức show dựa trên tinh thần phi lợi nhuận (non-profit) và xã hội hóa. Họ duy trì show bằng quỹ đóng góp nội bộ, tài trợ dài hạn từ các tập đoàn pet food, và sự tình nguyện (volunteer) của chính các hội viên. Khi các CLB ở VN coi đây là bài toán “kinh doanh phải có lãi” thì việc né tránh là điều tất yếu.
- VKA CÓ NÊN LÀM HẾT CÁC DOG SHOW KHÔNG?
Nếu VKA đứng ra làm hết việc tổ chức các Dog show trong năm, hệ lụy sẽ rất lớn:
Chồng chéo vai trò (Vừa đá bóng vừa thổi còi): Hiệp hội vừa là cấp phê duyệt, quản lý giám khảo, cấp bằng, lại vừa là đơn vị đi thu tiền vé, dựng sân Ring thì tính khách quan và năng lực quản lý vĩ mô sẽ bị suy giảm.
Cạn kiệt nguồn lực: Bộ máy của một Hiệp hội quốc gia cần tập trung cho các chiến lược lớn: đàm phán quốc tế (FCI), phát triển các giống chó bản địa, quản lý phả hệ, đào tạo giám khảo/groomer/handler chuẩn hóa. Nếu sa lầy vào hậu cần show nhỏ lẻ, Hiệp hội sẽ bị bào mòn tài chính và nhân lực.
NÚT THẮT & HƯỚNG RA CHO THỊ TRƯỜNG VIỆT NAM
Để giải bài toán “Breeder cần show – CLB sợ lỗ – VKA gánh nặng”, mô hình bền vững mà các nước phát triển đã làm là:
VKA chỉ tập trung làm các “National / Flagship Shows”: Mỗi năm VKA chỉ nên trực tiếp tổ chức 1 – 2 giải lớn nhất (như Vietnam Championship Dog Show hay các giải cấp khu vực FCI A2O nếu đăng cai).
Gộp Show (Cluster Shows): Thay vì mỗi CLB làm 1 show riêng lẻ bị lỗ chi phí vận chuyển/giám khảo, nhiều CLB (hoặc CLB bắt tay với VKA) gộp lại làm 1 chuỗi 2-3 show trong cùng một cuối tuần (Weekend Show). Giảm 50% chi phí cố định nhưng tăng gấp đôi số lượng chứng nhận (CAC) cho breeder.
Chuyển dịch tư duy CLB: Các CLB cần xem show là sự kiện quảng bá hình ảnh để thu hút hội viên và kêu gọi tài trợ thương mại, thay vì trông chờ vào tiền đăng ký của người thi để bù chi phí.